[Reflectie] #31: Ode aan het ambacht en de intuïtie

Onlangs las ik een magazine dat uitlegde waarom zoveel mensen zich aangetrokken voelen tot ambachtelijk werk.

“[de arbeidswereld] heeft ons beroofd van ons vermogen om ons te ontplooien en heeft ons ‘viscerale verlangen naar erkenning’ waar Hegel over spreekt, met voeten getreden. Want wat de menselijke natuur kenmerkt, is het zoeken naar expressie van onze unieke capaciteiten, en dat deze erkend worden. We ervaren dan een gevoel van waardigheid en eigenwaarde. […] De arbeidswereld die alleen maar reageert op imperatieven die ons overstijgen, en alleen maar overlevingslogica’s verzekert, waardoor menselijke activiteit van elke zin beroofd wordt mogelijk”. Terwijl “het ambacht daarentegen steunt op vakkennis. Vaardigheden die in staat zijn om het beste van onszelf naar boven te halen in de uitoefening van onze activiteit. We ervaren des te meer voldoening naarmate we het productieproces beheersen, en voelen ons volledig actoren van ons handelen“.

Revue Limite, nr. 25, Serie: Het lied van de ambachtslieden, januari 2022, 07/01/2022

Dit sluit aan bij de ideeën van William Morris die ik hier heb samengevat (of die je kunt ontdekken via deze YouTube-video).

Daarop volgt een artikel dat zo goed geschreven en uitgelegd is dat ik het niet kan parafraseren. Ik laat het je gewoon lezen. Het verwijst naar het boek Lof van de carburateur (Amazon-link) dat ik graag wil lezen.

Zoals alle andere technologieën is AI een black box geworden… die berichten toont zonder ons de binnenkant te laten zien. Daarom zijn degenen die succesvol zijn degenen die AI weten te ‘hacken’ en het op een innovatieve manier gebruiken, omdat ze de ‘code’, de bron, begrijpen. Vroeger was het universum ook open source, maar met de tijd zijn we de sleutels om het te ontcijferen kwijtgeraakt en kunnen we het niet meer begrijpen; het is net zo magisch en gesloten geworden als AI. Alleen mensen zoals wijzen, sjamanen communiceren er nog mee via rituelen of meditatie.

Wat het beroep ook is, bekwaam zijn vereist het hebben van een zesde zintuig, een intuïtie… je krijgt er toegang toe via een gave, of een staat van flow verkregen via het ambacht. Bij artsen zijn de besten degenen die de juiste diagnose stellen, en dat vereist veel intuïtie, ik zou zelfs zeggen een gave. Daarom zijn veel goede artsen geboren in artsenfamilies, omdat deze gave wordt doorgegeven. In het Vietnamees is er een uitdrukking die dit talent bij een arts aanduidt, ‘mát tay’. Ik weet dat Bourdieu het niet met me eens zou zijn geweest; hij zou het ‘sociale reproductie’ hebben genoemd. In een wereld van specialisten specialiseren artsen zich ook, en vergeten ze het lichaam holistisch te behandelen. Een arts met een ‘gave’ ziet symptomen op plaats A, maar weet dat de oorzaak op plaats B ligt. Wanneer ik naar mijn genezeres in Vietnam ga, masseert ze me altijd ver van de plek waar ik pijn heb, en wanneer ze bij de plek komt waar ik pijn heb, heb ik al geen pijn meer omdat ze de bron heeft behandeld. Wanneer je je zorgverleners kiest, kies dan iemand met een gave, en wanneer je iemand aanneemt, kies dan iemand met geluk.